foto1
foto1
foto1
foto1
foto1
10 มิถุนายน 2541 คือวันแรกที่เริ่มต้นทำเว็บไซต์นี้ในระหว่างรอชมพิธีเปิดฟุตบอลโลกในปีนั้น วันนี้ครบรอบ 20 ปีพอดี แม้จะไม่ตรงกับวันเปิดฟุตบอลโลกที่รัสเซีย แต่ก็ใกล้เคียงกันมากครับ เนื้อหาเริ่มต้นจากความคิดคำนึงว่า "ชาติกำเนิด" ตนเองเป็นฅนอีสาน เล่าเรื่องราวของท้องถิ่นตัวเอง จนมาถึงภาษา วัฒนธรรม การละเล่นรื่นเริง ตลอดจนอาหารการกินต่างๆ มานำเสนอเรื่อยมา หมดหรือยัง? ต้องบอกว่ายัง... ยังมีอีกมากที่เราจะนำเสนอต่อไป โปรดติดตาม...

Facebook Likebox

fb like isangate

IsanGate Radio Online

radio online banner

Administrator

mail webmaster

paya header

ju juไฟไหม้ป่าจั่งเห็นหน้าหนู น้ำท่วมฮูจั่งเห็นจิหล่อ

## ไม่ถึงเวลาเลือกตั้ง ก็จะไม่เห็นหน้านักการ(กิน)เมือง ##

klonlum header

กลอนเจียง

"กลอนเจียง หรือ เจือง" มี 2 ประเภท

  • ประเภทแรก เป็นเรื่องราวเกี่ยวกับประวัติศาสตร์ของขุนเจียงหรือเจือง ในหนังสือพงศาวดารโยนก กล่าวว่า ท้าวฮุ่งหรือเจือง เป็นกษัตริย์ที่มีอานุภาพมาก แผ่อาณาเขตกว้างไกลตั้งแต่ ลานนาไทย หลวงพระบาง สิบสองปันนา สิบสองจุไทย และตังเกี๋ย หนังสือเจืองประเภทแรกนี้ แต่งเป็นกลอน มีหลายผูก
  • ประเภทที่สอง แต่งเป็นกลอนหรือกาพย์ นัยว่าเมื่อขุนเจืองระดมพลใหญ่ประกอบด้วย กองทัพช้างหมื่นสามพันตัว กองทัพม้าสามแสนตัว พร้อมพลโยธาไปฝึกรบอยู่ทุ่งไหหิน เพื่อจะยกทัพไปตีเมืองแกว ระยะแรกทหารหนีทัพไปมาก ขุนเจืองจึงสั่งให้ทหารสลักก้อนหิน ให้เป็นไหเพื่อดองเหล้าสาโทดื่ม ปรากฏว่ามีทหารหนีทัพอยู่อีก ทหารที่หนีทัพไปส่วนมาก ไปติดพันกับผู้หญิง จึงให้แต่งกาพย์กลอนเกี้ยวผู้หญิง ใช้เซิ้งในเวลาดื่มเหล้าสาโท จำนวนทหารที่หนีทัพไปลดน้อยลงโดยลำดับ

กาพย์หรือกลอนเวิ้งที่ขุนเจืองให้แต่งในครั้งนั้น จะมีข้อความอย่างไรไม่มีหลักฐานอ้างอิง เห็นมีแต่ฉบับหลานของขุนเจือง เขาให้ชื่อหนังสือนั้นว่า หนังสือเจือง ใช้เหล็กจารเขียนลงใน ติวไม้ไผ่ เขียนด้วยตัวไทยน้อย คือเขาเอาไม้ไผ่บ้านที่แก่จัดมาผ่าเป็นซีก ตัดให้มีข้อทุกด้านขนาดกว้างสองนิ้ว ยาวเท่าขนาดไม้ไผ่หนึ่งปล้อง ให้ได้เจ็ดแปดซีก ใช้เหล็กชีเจาะข้างละรู แล้วเอาเชือก สอดเข้าในรูมัดเป็นบ่วงไว้ เพื่อคล้องคอในเวลาอ่าน

ไม้ไผ่ที่เจาะรูนี้มีเจ็ดซีกหรือมากกว่าก็ได้ แต่ละซีกเขียนหนังสือเจียงลงหนึ่งกลอน ซีกหนึ่ง เรียก มัด กลอนที่เขียนลงในติวไม้ไผ่นี้มีข้อความหยาบโลนเป็นพิเศษ จะหาความหยาบโลนกว่านี้ไม่มี แต่คนโบราณไม่ถือสาหาความ ถือว่าเป็นการตลกขบขัน หยาบโลนได้เท่าไรยิ่งดี เพราะปีหนึ่งจะมีการสนุกสนานเพียงครั้งเดียว

การอ่านหนังสือเจียง ในเทศกาลบุญเดือนหกหรือบุญบั้งไฟ เขาจะมีตูบหรือปะรำ ไว้ต้อนรับแขกบ้านที่เชิญมาในงาน แขกที่เขาเชิญมามีทั้งพระสงฆ์ ทายกทายิกา หนุ่มสาว เด็กเล็ก ใครต้อนรับบ้านใดก็จัดแจงต้อนรับเลี้ยงดูตามธรรมเนียม ถึงเวลาแห่บั้งไฟบรรดาพวกนักฟ้อน นักแสดงวาทศิลป์ต่างๆ จะมาปรากฏตัว นำการละเล่นของตนมาให้คนดูชมเป็นขวัญตา ขวัญใจ พวกอ่านหนังสือเจียงประกอบด้วยคน 4 - 5 คน เห็นคนชุมนุมกันมากที่ไหนก็ตรงไปที่นั่น ผู้อ่านหนังสือเจียงคล้องคอคนหนึ่งว่าคำอาราธนา คนนอกนั้นยืนเป็นแถวคอยฟัง เมื่อจบกลอนหนึ่งก็หยุด แล้วเดินไปอ่านที่อื่นจนรอบบริเวณงาน

คำอาราธนา อิมัสมิงขาเป คนขาเกหีใหญ่ หน้าผากไค่หีโหน ผีสบโปหีสวด ผู้มีหนวดหีหมอย ฮ้องจิล่องแม่นนกอีเอี้ยง หัวเกลี้ยงๆ แม่นนกกระชุม นิฏฐิตัง เข้าต้มติดหีหมา ฉลองศาลากะแล้ว อาราธะนัง กโรมิ

 


      • โอนอหีเอย ฝันคืนนี้ฝันดีมีลาภ ฝันว่าไฟลามไหม้หมอยหีนางเกลี้ยงอ่อยห่อย ยังแต่พอกะล่อนฮ่อนแฮ้นพอหุ้มแต่กะโมม เด้าเอย
      • โอนอหีเอย ฟังเสียงคื่นคื่นก้อง โค็ยบักใหญ่ตำหี ฟังเสียงหัวโค็ยฟัดปากฮูดังต้าม เด้าเอย
      • โอนอหีเอย แบ้นก่ายฮั้ว แม่ผู้สาวว่าหัวงูทำทาน แม่ผู้สาวคัวเอาไม้คานมาตี แล้นเข้าหีลูกสาวบุ้ย เด้าเอย
      • โอนอหีเอย คันหีสี้บ่ยุ้ม แม่หีเกิดมาหยัง มึงสังบ่มรณาตาย ตั้งแต่คราวยังน้อย คันแม่นมึงยุ้มจ้าวจ้าว กูสิให้ต่อนคำ เด้าเอย
      • โอนอหีเอย โคยเข้าบ้านถามข่าวหาหี ทางไปหนองคันหนองคายอยู่ใดเดเด้า โอนอหนทางเข้า มีตอสักสน่อย ใต้กว่านั้นฮูขี้อย่าไป เด้าเอย
      • โอนอหีเอย หีหากไปหาเข้า สามคืนกะบ่ต่าว โค็ยบักใหญ่มันหากแข็งเท้อเล้อ สามมื้อกะบ่ลง เด้าเอย
      • โอนอหีเอย คันสิเมือนำอ้าย หีบ่แดงให้ย้อมครั่ง คันแม่นย้อมครั่งแล้ว ให้ลงแหล้หมากกระจาย เด้าเอย

         

ขอขอบพระคุณ คุณชาลี ดำเนิน     
บ้านสร้างถ่อนอก อ.หัวตะพาน จ.อุบลราชธานี     

 

 
      • แตดนั้น ฟังเสียงหยู่งหยู่งฆ้อง หมาสี้กันคา ฝูงเด็กน้อยพากันไปเบิ่ง ตื่นมื้อเช้าตาต้อคู่คน เด้าเอย
      • เสียงกลองอ้ายดังมา ว่าเปิดเบิ่ง เปิดเบิ่ง เปิดเบิ่ง เปิดเบิ่งแล้วเห็นอันหนึ่งขนขน ฮูมน มน แตกกลางพ้าย้า
      • เสียงแคนอ้ายดังมาลิ้นตุ่ย ลิ้นตุ่ย ลิ้นตุ่ย ถ้าอ้ายแด่อย่าฟ้าวแก่หัวขั้นไดนอนหลายเดอ นอนหงายแตดแห้ง นอนแลงแตดซุ่ม นอนขดแตดยู้ นอนคู้แตดโง เด้าเอย
      • สาวเข็นฝ้ายเดือนหงายลงข่วง เสียงไนเจ้าดังมาว่า แว้แว่ แว้แว่ แว้แว่ หักไม้ฮูหอยฮูปู บาดว่าฮูของกูใผนอสิมาแหย่
      • เดือนสิบเอ็ดลมต้อง เดือนสิบสองลมเป่า ยามเคาะเข้าสะนูจ้าวส่งเสียง เสียงดังก้องเทิงบนว่ายุ้มเด๋อยุ้มเด่อ ยุ้มเด่อ ยุ้มเด่อ ยุ้มเด่อ
      • ถามข่าวเจ้าถามข่าวโคงเคง ทังสาวขนสาวมนค่อยอยู่ดีบ้อเดเจ้า
      • มาเห็นน้องเนื้อเจ้าค่องงามขำ อ้ายเชียงคำขอถามเบิ่งทางหนองน้ำ หนองบอนเจ้ามีหอยหรือเต่า เคยมีปลาค่อกั้งลอยเล่นป่าบอนแล้วบ้อ
      • ถามข่าวน้องถามข่าวโยนี ทางไปหนองคันหนองคายอยู่ที่ใดเดเจ้า
      • เสียงครกมองตำเข้าเดิ๊กมามันม่วนแท้นา ตำช้าช้าเสียงบอกยามซุก เดิ๊กจั่งชุก เดิ๊ก เดิ๊กจั่งชุก ตำเสียงสั้นสักกะลันน้ำน่ำ หกตำลึง หกตำลึง แตะแต่งแหล้ง หงายลงแป่งแง่ง
      • เสียงแคนอ้ายดังมาแว้แว่ แว้แว่ แว้แว่ บ่แว่นี้เจ้าสิไปแว่ใส หรือว่าไทยเฮือนนี้ บ่มีหีนำเพิ่น

         

ขอขอบพระคุณ คุณศรีจันทร์ ฉวีวงษ์      
บ้านโพนทอง ต.บ้านไทย อ.เขื่องใน จ.อุบลราชธานี     

 

 
      • โอนอสารนี้ชื่อว่าสารสีสารส้อย หีหมอยพั้วดอกกุ่ม คันแม่นหมอยจุ่มน้ำ มันสิเกี้ยวเงี่ยงปลา ชั้นแล้ว
      • แบ้นเข้าบ้านถามข่าวหาหี ทางหนองฮูหนองคันอยู่สิใดเดน้อง
      • หีบ่ยุ้มค้อนสิใส่หัวโป๊ะ โหนกะโหนพาโลอยากแดกลงให้จำแบ้น

         

ขอขอบพระคุณ คุณทอง โรจนวิธาน      
บ้านหนองมะนาว อ.เมือง จ.อุบลราชธานี     

 

redline

backled1

 

สนับสนุนให้ IsanGate อยู่รับใช้ท่านตลอดไป ด้วยการคลิกแบนเนอร์ไปเยี่ยมผู้สนับสนุนของเราด้วยครับ

isan word tip

isangate net 345x250

ppor blog 345x250

isangate com 345x250